Książki bliżej nas, czyli większa szansa na zmiany w dostępie do książek dla osób z niepełnosprawnościami

Nadchodzą zmiany

Jakiś czas temu w skrzynkach pocztowych członków Działu Zbiorów dla Niewidomych Głównej Biblioteki i Zabezpieczenia Społecznego pojawiły się informacje, które, jak sądzę, zainteresują nie tylko członków Biblioteki, ale również pozostałe osoby z niepełnosprawnościami. Informacje te dotyczyły Traktatu z Marrakeszu oraz mającej powstać platformy internetowej, za pośrednictwem niewidomi i słabowidzący użytkownicy będą mieli ułatwiony dostęp do książek.

O Traktacie z Marrakeszu czytelnicy Tyfloświata mieli już okazję czytać na łamach naszego czasopisma. Ponieważ jednak tekst ten był najeżony prawniczymi terminami i dość wymagający w lekturze, postanowiłam przybliżyć tę kwestię ponownie, w nieco bardziej przystępny sposób.

Ale zacznijmy wszystko od początku

Traktat z Marrakeszu, czyli traktat w sprawie ułatwienia dostępu do opublikowanych utworów drukowanych osobom niewidomym i słabowidzącym oraz osobom z niepełnosprawnościami niemogącym czytać druku, został przyjęty 28 czerwca 2013 r. w Marrakeszu podczas Konferencji Dyplomatycznej Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO). Polska, jako jedno ze 129 państw, zaakceptowała jego treść 24 czerwca 2014 roku w Genewie, podpisując akt końcowy Traktatu. Podpis pod Traktatem w imieniu Rzeczpospolitej złożył Ambasador Remigiusz Henczel, Stały Przedstawiciel RP przy Biurze Narodów Zjednoczonych w Genewie Do tej pory uzgodnioną treść Traktatu podpisało 78 państw. 30 kwietnia 2016 r. Traktat podpisała również Unia Europejska.

Cele Traktatu

Jego celem jest stworzenie międzynarodowego standardu korzystania przez osoby, których niepełnosprawność nie pozwala na czytanie druku, z utworów wydanych w postaci drukowanej i nadal pozostających pod ochroną przepisów prawa autorskiego.

Jak to będzie działać?

Głównym założeniem Traktatu jest wprowadzenie instytucji upoważnionych podmiotów, których zadaniem będzie udostępnianie osobom z niepełnosprawnościami książek oraz innych utworów w dostępnych dla nich formatach. Status zaufanego podmiotu będą mogły uzyskać upoważnione lub uznane przez prawo instytucje, prowadzące działalność w obszarze edukacji, szkoleń, czytania adaptacyjnego lub dostępu do informacji na rzecz osób z niepełnosprawnościami, lecz nie czerpiące z tego żadnego zysku. Upoważnionymi podmiotami będą mogły zostać również instytucje rządowe lub organizacje pozarządowe, prowadzące działalność niekomercyjną, których głównym celem statutowym jest realizowanie wyżej wymienionych zadań. Traktat zobowiązuje upoważnione podmioty do przyjęcia własnych zasad w zakresie: sposobów ustalania, czy osoby korzystające z ich usług, są osobami niepełnosprawnymi; rozpowszechniania i udostępniania kopii utworów wyłącznie na rzecz osób niepełnosprawnych lub innych upoważnionych podmiotów; zapobiegania nielegalnemu kopiowaniu, rozpowszechnianiu i udostępnianiu kopii utworów; zachowywania należytej staranności w postępowaniu z kopiami utworów oraz prowadzenia rejestru działań związanych z udostępnianiem kopii osobom z niepełnosprawnościami. Upoważnione podmioty będą mogły korzystać jedynie z utworów lub ich kopii, które pozyskały w sposób legalny. Zachowując wyżej wymienione zasady, zapewniające, zdaniem wydawców, bezpieczeństwo dystrybucji kopii utworów, upoważnione podmioty, bez konieczności uzyskiwania zezwolenia będą mogły: sporządzać kopie utworów w formatach dostępnych dla osób niepełnosprawnych, otrzymywać od innych upoważnionych podmiotów kopie utworów w formatach dostępnych, dostarczać beneficjentom kopie utworów w tychże formatach, w tym w ramach niekomercyjnego użyczania lub drogą elektroniczną – przewodową i bezprzewodową – i podejmować pośrednie działania służące realizacji tych celów. Traktat zakłada również korzystanie z udostępnianych w ten sposób treści bezpośrednio przez osoby z niepełnosprawnościami oraz osoby będące ich opiekunami. Daje to możliwość sporządzenia kopii utworu w formacie dostępnym dla osób z niepełnosprawnościami w ramach prywatnego użytku, pod warunkiem, że osoba ta ma legalny dostęp do utworu lub jego kopii.

Jakie korzyści płyną z Traktatu?

Według WHO obecnie na świecie żyje 314 milionów osób niewidomych i słabowidzących. Ocenia się, że w Polsce liczba osób niemogących czytać czarnego druku wynosi około 300 tysięcy.

Mimo, że w wielu państwach, w tym w Polsce, obowiązuje prawo przewidujące ułatwiony dostęp osobom niewidomym i niedowidzącym do twórczości, nie więcej niż 5 % publikacji drukowanych na świecie jest dostępna dla osób z niepełnosprawnościami. Jest to szczególnie odczuwalne w przypadku nowości wydawniczych i dzieł naukowych. Osoby takie nie mają możliwości swobodnego korzystania z pełnej oferty prasowej i książkowej.

Przystąpienie Polski do Traktatu przyniesie osobom niewidomym i słabowidzącym oraz innym osobom z niepełnosprawnościami wymierne korzyści: zapewni im narzędzia ułatwiające korzystanie z zagranicznych wydań książek i prasy, a także da możliwość udostępniania książek wydanych w języku polskim niepełnosprawnym na całym świecie, w tym Polakom mieszkającym za granicą. Co za tym idzie, prawidłowe działanie systemu udostępniania materiałów drukowanych określonych w Traktacie, spowoduje zwiększenie liczby wydań książek w języku polskim w formatach dostosowanych dla osób niepełnosprawnych.

Sytuacja na świecie i w Unii Europejskiej

Traktat z Marrakeszu ratyfikowało już 20 państw. Kanada, jako dwudzieste państwo na świecie ratyfikowała go 30 czerwca 2016 roku. Osoby z niepełnosprawnościami na całym świecie mają wiele powodów do radości, gdyż po trwającej 3 lata kampanii społecznej i medialnej, osiągnięta została minimalna liczba państw, wymagana do tego, aby postanowienia Traktatu mogły wejść w życie. Dzięki temu osoby niepełnosprawne, mieszkające w Argentynie, Australii, Argentynie, Brazylii, Chile, Ekwadorze, Korei Południowej, Salwadorze, Gwatemali, Indiach, Izraelu, Mali, Meksyku, Mongolii, Paragwaju, Peru, Korei Północnej, Singapurze, Zjednoczonych Emiratach Arabskich, Urugwaju i Kanadzie będą mogły cieszyć się swobodnym dostępem do zagranicznych książek i informacji naukowych w ramach wymiany międzynarodowej. Chociaż Polska podpisała Traktat, to na płynące z tego korzyści przyjdzie nam jeszcze poczekać, ponieważ w Unii Europejskiej istnieje spór kompetencyjny polegający na tym, że nie postanowiono, czy Traktat ma ratyfikować Unia Europejska, jako całość, czy też każde z państw członkowskich z osobna. Sprawę rozstrzygnie Europejski Trybunał Sprawiedliwości. Zarówno Polska, jak i inne kraje Unii Europejskiej będą musiały czekać na wyrok Trybunału. Na wejście w życie postanowień Traktatu świat poczeka do końca września 2016 r. Pozostaje tylko mieć nadzieję, że Trybunał zdąży do tego czasu rozwiązać spór dotyczący sposobu jego ratyfikacji.

Nie siedzimy z założonymi rękami

Najgorsze jest czekanie. Polska, w oczekiwaniu na rozstrzygnięcia w Unii Europejskiej, postanowiła zacząć działać tak, aby, gdy Traktat wejdzie w życie, móc niezwłocznie realizować jego założenia.

1 lipca 2016 r. Instytut Książki i Wydawnictwo Naukowe PWN podpisały umowę dotyczącą budowy i wdrożenia platformy udostępniającej książki wydawców w formatach dostępnych dla niewidomych i słabowidzących oraz niepełnosprawnych ruchowo (niemogących czytać książek drukowanych). Jest to efekt kilkuletnich działań MKiDN na rzecz czytelnictwa osób niepełnosprawnych.

Za pośrednictwem platformy udostępniane będą publikacje beletrystyczne, naukowe i specjalistyczne w formacie elektronicznym. Budowa i wdrożenie platformy ma potrwać 7 miesięcy, zaś całkowity koszt tego przedsięwzięcia, a następnie utrzymanie platformy przez okres 5 lat (2017 -2021) to 863 tys. zł brutto. Koszty te pokryje Ministerstwo Kultury.

15 lipca 2016 r. odbyło się spotkanie dotyczące powstania platformy udostępniającej książki osobom z niepełnosprawnościami. Wzięły w nim udział Wiceminister Kultury i Dziedzictwa Narodowego - dr hab. Magdalena Gawin oraz Wiceminister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej - Elżbieta Bojanowska.

Podczas spotkania zastępca dyrektora Głównej Biblioteki Pracy i Zabezpieczenia Społecznego ds. Zbiorów dla Niewidomych Monika Cieniewska przedstawiła najważniejsze problemy osób niewidomych i niepełnosprawnych ruchowo w dostępie do książek oraz ich oczekiwania związane z powstającą platformą. Podkreśliła, że utrudniony dostęp osób z niepełnosprawnościami do książek (lub jego brak) wyklucza je z życia kulturalnego oraz stwarza ogromne bariery w procesie ich edukacji. Wiceminister obu resortów wykazały duże zainteresowanie projektem i wyraziły wolę współpracy przy jego realizacji.

W spotkaniu uczestniczyli również: dyrektor Biura Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych Mirosław Przewoźnik, dyrektor Wydziału Analiz i Programowania Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych Krzysztof Kaca, dyrektor Departamentu Mecenatu Państwa w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Maciej Dydo, Dyrektor Generalna Polskiej Izby Książki dr Grażyna Szarszewska, dyrektor Głównej Biblioteki Pracy i Zabezpieczenia Społecznego (GBPiZS) Justyna Garbarczyk oraz przedstawiciele Grupy PWN.

Dzięki platformie osoby z niepełnosprawnościami będą miały dostęp do strony internetowej z katalogiem publikacji umożliwiającym wyszukiwanie pozycji książkowych, a następnie ich pobieranie i odtwarzanie we własnych urządzeniach, takich jak komputer, telefon czy urządzenia przenośne. Aby mieć dostęp do platformy, trzeba się będzie zalogować do osobistego konta i wprowadzić kod autoryzacyjny PIN. Kody te będą dystrybuowane przez biblioteki, których czytelnikami są osoby niewidome i słabowidzące oraz osoby z innymi niepełnosprawnościami uniemożliwiającymi korzystanie z treści w formie drukowanej, również przez Dział Zbiorów dla Niewidomych GBPiZS wśród jej czytelników.

Rozwiązanie to, wraz z zachowaniem procedur autoryzacji stosowanych przez biblioteki, takie jak na przykład wymóg posiadania orzeczenia lekarskiego w celu stwierdzenia niepełnosprawności, zapewni, że do platformy będą miały dostęp jedynie osoby niepełnosprawne. Ponadto na pliki ePUB oraz mp3, tuż przed ich pobraniem, będą w sposób automatyczny nakładane znaki wodne, które będą przypisywać do nich identyfikatory czytelników. Wydawcy natomiast będą posiadać zindywidualizowane konta, co da im możliwość umieszczania na platformie nowych pozycji. Ci spośród nich, którzy mają podpisane umowy z PWN dotyczące IBUK LIBRA, mogliby zdecydować samodzielnie o umieszczeniu książki na platformie dla osób z niepełnosprawnościami.

Projekt TIGAR, czyli wychodzimy w świat

MKiDN od 2012 roku prowadzi działania mające na celu ułatwianie dostępu do książek i innych materiałów drukowanych osobom z niepełnosprawnościami, a w szczególności osobom niewidomym i słabowidzącym.

Rezultatem rocznych działań MKiDN jest umowa o przystąpieniu do TIGAR (Trusted Intermediaries Global Accessible Resources), którą Główna Biblioteka Pracy i Zabezpieczenia Społecznego podpisała ze Światową Organizacją Własności Intelektualnej (World Intellectual Property Organization). Umowa ta została zawarta w dniu 8 lipca 2016 r. Projekt ten to szansa na uzyskanie przez polskich obywateli z niepełnosprawnościami wzroku dostępu do ogromnej ilości publikacji znajdujących się w zbiorach bibliotek dla niewidomych na całym świecie. Przystąpiwszy do projektu, biblioteka może udostępniać swoje zbiory czytelnikom niewidomym i słabowidzącym czytającym po polsku i zamieszkałym za granicą. Obecnie w ramach projektu udostępnione są książki w 55 językach. W wymianie uczestniczy 14 instytucji z 12 krajów: Australia, Brazylia, Kanada, Dania, Francja, Holandia, Nowa Zelandia, Norwegia, RPA, Szwecja, Szwajcaria, USA oraz Polska.

Udział polskiej biblioteki w projekcie TIGAR był możliwy dzięki podpisaniu przez Polskę w czerwcu 2014 roku Traktatu z Marrakeszu. Aktualnie trwają przygotowania do zastosowania założeń traktatu, które w imieniu Polski prowadzi resort kultury. Umowa zostanie ratyfikowana przez Polskę po jej ratyfikacji przez Unię Europejską.

Wkrótce książki bliżej nas

Wszystko wskazuje na to, że dzieje się wiele dobrego w kwestii dostępu osób z niepełnosprawnościami do materiałów drukowanych. Działania omówione powyżej oznaczają nie tylko poprawę dostępu do twórczości literackiej, lecz także lepszy dostęp do publikacji i opracowań naukowych, nie tylko polskich, ale również obcojęzycznych. Będzie to z pewnością ogromne ułatwienie dla osób czytających w obcych językach, dla osób studiujących czy naukowców. Ponadto, rozproszona po całym świecie polonia będzie miała ponownie dostęp do literatury w języku ojczystym, co jest dla niej niezwykle istotne. W działania te zaangażowane są również biblioteki oraz wydawnictwa, co z kolei zwiększy ilość książek wydawanych w formatach dostępnych. Powstanie miejsce w przestrzeni internetowej, gdzie będzie można czerpać pełnymi garściami z wszelkiej literatury. Czekamy na decyzję Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, na rozwiązanie sporu kompetencyjnego w Unii Europejskiej. Gdy to nastąpi, świat stanie przed nami otworem! Czego sobie i Państwu życzę.

Agnieszka Pelczarska

Błąd w najnowszym numerze czasopisma

Drodzy Czytelnicy!

Do najnowszego numeru czasopisma Tyfloświat 2 (31) 2016 wkradł się chochlik drukarski i pozamieniał polskie znaki na nieczytelne szlaczki. Przepraszamy za niedogodności i informujemy, że błąd został już naprawiony.

Dziękujemy naszej Czytelniczce - Pani Ewelinie za czujność i poinformowanie nas o błędzie.

Przypominamy również, że na naszej stronie można znaleźć wszystkie archiwalne numery czasopisma.

Zapraszamy do lektury!

Tyfloświat 2 (31) 2016

Zapraszamy do lektury!

Tyfloswiat okładka

Czasopismo w formacie HTML

Czasopismo w formacie PDF do pobrania poniżej.

UWAGA!!! Osoby zainteresowane czasopismem w formacie DAISY proszone są o kontakt mailowy z redakcją.

ZałącznikRozmiar
Tyfloswiat_2_31_2016.pdf4.61 MB

Nowa aplikacja do nawigacji

 

Geko NAVSAT to jeden ze startupów działających w tzw. Inkubatorze firm na madryckim uniwersytecie Karola III. Firma stworzyła przeznaczoną dla osób z dysfunkcją wzroku aplikację na smartphony, która normalną nawigację GPS wspomaga wykorzystując tzw. rozszerzoną rzeczywistość akustyczną.

Trójwymiarowe sygnały dźwiękowe służą do informowania użytkowników o przeszkodach w nieznanym terenie. Zestaw dźwięków dobrano tak, by przekazywana za ich pośrednictwem informacja była łatwo zrozumiała. Sygnał oznaczający przeszkodę można usłyszeć w dowolnych słuchawkach stereofonicznych. Dzięki temu użytkownik z łatwością rozpozna kierunek, z którego słychać dźwięk. Twórcy aplikacji zalecają użytkownikom korzystanie ze słuchawek z przewodnictwem kostnym tak, aby, słysząc informacje od aplikacji, mieli jednocześnie możliwość słuchania dźwięków z otoczenia, w którym się poruszają. Dźwięki rozszerzające „rzeczywistość akustyczną” zostały zaprojektowane tak, aby wkomponowywać się w otoczenie użytkownika i stanowić jakby część tego akustycznego otoczenia. Obecnie istnieje już prototyp aplikacji przeznaczony dla osób uprawiających sporty górskie. Przewiduje się, że aplikacja trafi do użytkowników za kilka miesięcy. Największym problemem twórców omawianego rozwiązania jest jednak uzyskanie dokładności wskazań GPS mieszczącej się w granicy jednego metra. Tylko tak duża dokładność może zapewnić niewidomemu użytkownikowi poczucie bycia prowadzonym w bezpieczny sposób. Twórcy aplikacji pracują nad stworzeniem innowacyjnych rozwiązań wykorzystujących zaawansowane techniki nawigacji satelitarnej w połączeniu z innymi technologiami wspomagającymi nawigację.

Więcej informacji o omawianym rozwiązaniu można znaleźć pod adresem:

http://portal.uc3m.es/portal/page/portal/investigacion/parque_cientifico/empresas/vivero/directorio_empresas/GekoNavsat

Źródło: http://www.eurekalert.org/pub_releases/2016-07/ciuo-ngs071816.php

 

Robot złoży ubranie

 

Nikt chyba nie lubi zajmować się nudnymi pracami domowymi. Maszyny odkurzające czy piorące dywany są już od jakiegoś czasu dostępne na rynku, a oferta tych urządzeń wciąż się powiększa. Od czasu, gdy rozstaliśmy się z poczciwą Franią minęło już wiele lat i nikt chyba nie wyobraża sobie, że mógłby używać takiej pralki zamiast powszechnie dostępnych pralek automatycznych, lecz prasowanie wciąż jeszcze zmusza nas do nudnej, żmudnej i męczącej pracy. Wygląda jednak na to, że i w tej dziedzinie czekają nas interesujące zmiany.

Na stronie www. foldimate.com można obejrzeć prezentację urządzenia, którego rynkowa premiera zapowiadana jest na początek roku 2018. Foldimate to maszyna, która nasze ubrania po wyjęciu z pralki, a właściwie z pralkosuszarki, rozprostuje, usuwając tym samym podstawowe zagniecenia, a następnie ładnie poskłada. Wystarczy, że ubrania umieścimy w podajniku maszyny przypinając je do specjalnych uchwytów. Można to zrobić bez nadmiernej staranności. Maszyna zrobi resztę.

A co z prasowaniem?

Urządzenie znajduje się obecnie w fazie przygotowywania pierwszej wersji do produkcji. Twórcy twierdzą, że koncepcja jest rozwojowa i w przyszłości niczego wykluczyć nie można. Co ciekawe, producent na pytanie o dostępność urządzenia dla osób z niepełnosprawnościami udzielił odpowiedzi pozytywnej: „Planujemy uzyskanie certyfikatu dostępności dla naszego produktu, urządzenie będzie bardzo proste w obsłudze i projektowane jest tak, aby obsługa jego była nie tylko możliwa dla osób z niepełnosprawnościami, lecz w pełni bezpieczna”.

Wypada zatem poczekać jeszcze nieco ponad rok i przekonać się, czy Foldimate sprosta naszym oczekiwaniom.

 

Ta strona jest niedostępna dla… widzących

 

Popularyzowanie wiedzy o potrzebach osób z dysfunkcją wzroku jest trudne, a trafienie z nią do szerszego grona odbiorców wydaje się być wręcz niemożliwe. Ciekawą inicjatywą w tej dziedzinie wydaje się być pomysł realizowany przez serwis internetowy http://comicsempower.com. Po otwarciu strony widzący użytkownik zobaczy informację, że treści na tej stronie dostępne są wyłącznie z użyciem technologii wspierających. Użytkownicy czytników ekranu zobaczą normalną stronę internetową podczas, gdy osoby widzące zobaczą jedynie czarny ekran. Pierwsze, zaopatrzone w odpowiedni obrazek łącze na stronie głównej, jeśli jesteś widzący kliknij tutaj, prowadzi do wersji serwisu udostępnianej osobom widzącym. Po otwarciu powyższego łącza osoba widząca zobaczy udostępnianą dla niej część serwisu wraz z informacją, że w całości jest on dostępny tylko dla użytkowników czytników ekranu.

Treść strony można oczywiście zaznaczyć, a następnie skopiować powiedzmy do edytora tekstu i tam zmienić sobie kolory tak, aby była ona czytelna. Celem twórców serwisu nie jest bowiem zablokowanie dostępu do treści, lecz zwrócenie uwagi na problem dostępności. Zapowiadają oni, że strona w opisanej postaci zagości w sieci na dłużej. Czytelnikom Tyfloświata proponujemy udostępnianie tej strony wszystkim widzącym znajomym. To prosty i skuteczny sposób na uświadomienie ludziom, że dostępność treści cyfrowych może być istotnym problemem.

Od stażu do angażu - płatne staże

Serdecznie zapraszamy do udziału w nowym projekcie Fundacji realizowanym w województwie mazowieckim.

 

- Masz nie więcej niż 30 lat? Nie uczysz się, nie pracujesz?

- Chcesz znaleźć ciekawą pracę, a nie wiesz jak jej szukać?

- Brakuje Ci doświadczenia zawodowego? Chcesz podnieść swoje kwalifikacje?

- Potrzebujesz nauczyć się czegoś, czego wymagają pracodawcy?

- Chcesz spróbować swoich sił w pracy podczas stażu i zdobyć pierwsze doświadczenia zawodowe?

 

Jeśli tak - ten projekt jest właśnie dla CIEBIE!

Zapraszamy Cię do udziału w naszym nowym projekcie, który pomoże Ci podnieść Twoje kwalifikacje zawodowe, zapewni wsparcie trenerów a także będzie szansą na odbycie 
3 miesięcznego, płatnego stażu.

KTO MOŻE WZIĄĆ UDZIAŁ?

  • Osoby w wieku 15-29 lat,
  • Zamieszkałe na terenie województwa mazowieckiego,
  • Nie pracujące, nie uczące się stacjonarnie i nie szkolące się,
  • Posiadające orzeczenie o niepełnosprawności,
  • Mające motywację do nauki i pracy,
  • Szczególnie zapraszamy osoby z regionu siedleckiego
    i ostrołęckiego.

Z CZEGO MOŻESZ SKORZYSTAĆ?

 

  • ze specjalistycznych kursów zawodowych (komercyjnych),
  • 3-miesięcznego płatnego stażu, realizowanego w firmach 
    w Twojej miejscowości,
  • z indywidualnego wsparcia coacha, doradcy zawodowego, psychologa,
  • warsztatów umiejętności miękkich,
  • pomocy asystenta wspierającego podczas uczestnictwa 
    w Projekcie,
  • jednorazowego dodatku relokacyjnego na pokrycie kosztów dojazdów do pracy lub zakwaterowania, jeśli znajdziesz pracę powyżej 50 km od miejsca zamieszkania,
  • ze zwrotu kosztów dojazdów na zajęcia, spotkania, kursy i staż.


W projekcie mogą brać udział uczniowie i studenci kształcący się w systemie zaocznym lub wieczorowym.

 

GDZIE MOŻNA DOWIEDZIEĆ SIĘ WIĘCEJ O PROJEKCIE?

Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego

Oddział Warszawa

Plac Konstytucji 5/4, 00-657 Warszawa

Tel. (22) 400 50 73

www.firr.org.pl

JEŚLI JESTEŚ ZAINTERESOWANY,PRZYŚLIJ NAM SWOJE CV NA ADRES: power@firr.org.pl

Załączniki: Plakat projektu "Od stażu do angażu"

 

 

 

Projekt realizowany jest w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój, Osi Priorytetowej I Osoby młode na rynku pracy Działania 1.2 Wsparcie osób młodych pozostających bez pracy na regionalnym rynku pracy Poddziałania 1.2.1 Wsparcie udzielane z Europejskiego Funduszu Społecznego

 

Konsultacje Stanowiska KRRiT w sprawie audycji telewizyjnych dla osób z dysfunkcjami

Uprzejmie informujemy, że Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji ogłosiła konsultacje społeczne projektu Stanowiska, które odnosi się do potrzeb osób niepełnosprawnych. Zachęcamy do udziału!

 

Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz.U. z 2016 r. poz. 639) zobowiązuje nadawców programów telewizyjnych do zapewnienia osobom niepełnosprawnym z dysfunkcją wzroku i z dysfunkcją słuchu dostępu do tych programów poprzez wprowadzenie odpowiednich udogodnień: audiodeskrypcji, napisów dla niesłyszących i tłumaczenia na język migowy w taki sposób, aby co najmniej 10% kwartalnego czasu nadawania programu (z wyłączeniem reklam i telesprzedaży) było wyposażone w takie udogodnienia. Ustawa nie formułuje jednak zaleceń odnośnie konieczności i sposobu informowania odbiorcy o terminie emisji, czasie trwania oraz rodzaju udogodnień, w które dana audycja jest wyposażona. 

Projekt Stanowiska Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji dotyczy sposobu informowania odbiorców programów telewizyjnych o rodzaju, terminie emisji i czasie trwania audycji wyposażonych w udogodnienia dla osób z dysfunkcją wzroku i z dysfunkcją słuchu.

Celem konsultacji jest zebranie uwag i opinii zainteresowanych stron odnośnie poszczególnych zapisów prezentowanego dokumentu.

 

Treść dokumentu (projekt Stanowiska KRRiT) dostępna jest w załączniku poniżej:

Projekt stanowiska KRRiT


Uwagi oraz opinie do projektu można nadsyłać do 31 lipca br.,adres elektroniczny niepelnosprawni_tv@krrit.gov.pl lub tradycyjną pocztą na adres: Skwer kard. S. Wyszyńskiego 9, 01-015 Warszawa z dopiskiem „Stanowisko w sprawie sposobu informowania o rodzaju, terminie emisji i czasie trwania audycji.”

 

Zapraszamy i zachecamy do aktywnego udziału w konsultacjach!

Fundamenty dobrego ojcostwa

 

W kwietniu w Katowicach odbyły się warsztaty dla ojców z dysfunkcją wzroku, oraz dla takich, którzy wychowują dziecko niewidome lub słabowidzące.

Podczas zajęć obok tematyki wspólnej wszystkim ojcom bez względu na niepełnosprawność, poruszano problemy, które wiązały się ściśle z dysfunkcją wzroku.

Na naszą uwagę zasługują szczególnie dwa zagadnienia.

Dziecko z dysfunkcją wzroku

Rodzice dzieci niewidomych lub słabowidzących są praktycznie pozbawieni jakiegokolwiek wsparcia w rehabilitacji swych dzieci. Dobrą wiadomością jest niewątpliwie, że istnieje świadomość potrzeby włączania osób z niepełnosprawnością w normalne życie społeczne. Dziecko niewidome można posłać do przedszkola, można nawet uzyskać pomoc nauczyciela wspomagającego, a co więcej, nie trzeba do tego koniecznie być mieszkańcem wielkiej metropolii. Niestety zła wiadomość jest taka, że z jednej strony jakość oferowanego wsparcia pozostawia wiele do życzenia, z drugiej zaś uzyskanie przez rodziców jakiejś pomocy, polegającej na pokazaniu, co i jak z dzieckiem mogliby robić, pomocy psychologicznej mającej na celu ułatwienie akceptacji niepełnosprawności dziecka, jest praktycznie niemożliwe. Ktoś w tym miejscu powie, że są tu i tam instytucje, które to i owo robią, że w dobie powszechności dostępu do Internetu wystarczy chcieć, a wszystko się znajdzie. Z wypowiedzi uczestników warsztatów można jednak wnioskować, że to nie takie proste. Po pierwsze kompetencje internetowe ściśle wiążą się z wykształceniem, a mówiąc inaczej, wyszukanie informacji zakłada, że wiemy, czego szukamy i umiemy to zakomunikować w języku, którym się posługujemy. Oba te założenia często nie mogą zostać spełnione i to nie z winy osób, które potrzebują pomocy. Po drugie, jeśli już ktoś nawet znajdzie nauczyciela brajla czy technik samodzielnego poruszania się dla swego niewidomego dziecka, to nie oznacza to, że w sposób spójny i optymalny uzyska on pomoc dotyczącą sprzętu rehabilitacyjnego, uprawiania przez dziecko sportu czy nauki języków obcych.

Co można by z tym zrobić?

Wydaje się, że potrzebna informacja powinna być łatwo dostępna w placówkach oświatowych, a także w placówkach służby zdrowia, ponieważ najczęściej są to miejsca, od których zainteresowani rozpoczynają swoje poszukiwania. Dobrze byłoby, gdybyśmy naśladując w tym wzorce amerykańskie, mieli kiedyś coś w rodzaju wykształconych w dziedzinie rehabilitacji osób z niepełnosprawnościami pracowników socjalnych, którzy mogliby pełnić funkcję doradców czy koordynatorów procesu rehabilitacji i uspołeczniania dzieci z niepełnosprawnościami. Takie rozwiązanie dałoby rodzicom możność skupienia się na spełnianiu normalnych funkcji rodzicielskich.

Dysfunkcja wzroku a ojcostwo

Dysfunkcja wzroku ma istotny wpływ na pełnienie roli ojca. Najważniejszym bodaj problemem, na który zwracano uwagę podczas warsztatów, były trudności w uczestniczeniu w nauce dziecka. Dostępność podręczników szkolnych to postulat z wielu powodów trudny, o ile w ogóle możliwy do zrealizowania. Rozwiązaniem tyleż doskonałym, co nie realistycznym, byłoby stworzenie instytucji adaptującej materiały dydaktyczne na indywidualne zamówienie zainteresowanych. Obok dostępności materiałów dydaktycznych problemem jest praktyczny analfabetyzm (zwłaszcza ociemniałych ojców). Z powodu nieznajomości pisma brajla ojcowie nie czytają swoim dzieciom. Wycofują się ze wszystkich sfer, które mogą być upośledzane przez brak możliwości interakcji z użyciem pisma. Sami zainteresowani twierdzą wprawdzie, że mowa syntetyczna z powodzeniem zastępuje pismo w każdej praktycznie sytuacji, lecz konfrontowani z przykładami podważającymi słuszność takiego przekonania okazują silny niepokój. Główne przyczyny tego zjawiska to, jak się wydaje, bardzo wysokie koszty związane z korzystaniem z brajla oraz brak akceptacji własnej niepełnosprawności.

Podsumowanie

Wydaje się, że warsztaty wspomagające rodziców, którzy muszą radzić sobie z własną niepełnosprawnością lub z niepełnosprawnością własnych dzieci to doskonały pomysł. Na szczególną pochwałę zasługuje pomysł wspólnych zajęć dla rodziców dzieci z niepełnosprawnością z niepełnosprawnymi rodzicami. Wydaje się jednak, że dobrze byłoby poszerzyć formułę warsztatów o zajęcia przeznaczone dla każdej z tych grup z osobna tak, aby osoby zainteresowane miały możliwość skupienia się na rozwiązywaniu specyficznych dla swej sytuacji problemów.

Twórcy projektu, panu Grzegorzowi Rzeszutkowi, życzymy powodzenia w dalszych działaniach.

Jednocześnie przypominamy, że porad w zakresie formalno-prawnym oraz w zakresie wsparcia dzieci z niepełnosprawnościami i ich rodzin udziela punkt konsultacyjny Fundacji: www.pomocdlarodzicow.pl (tel. 123506362).

 

Projekt współfinansowany ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz Gminy Miejskiej Kraków